Roemenen betalen de hoogste elektriciteitsprijs van de EU, terwijl Dacia om duidelijkheid vraagt

Roemeense elektriciteit werd in de tweede helft van 2025 58,6 procent duurder dan een jaar eerder. Gecorrigeerd voor koopkracht betalen Roemenen daarmee, met 49,52 euro per 100 kWh, de hoogste elektriciteitsprijs van de Europese Unie, voor Tsjechië (38,65 euro) en Polen (37,15 euro). De cijfers komen van Eurostat, het statistiekbureau van de EU. Eurostat houdt ook elk jaar bij hoeveel inwoners van elke lidstaat de eigen woning niet voldoende kunnen verwarmen. In Roemenië steeg dat aandeel van 10,8 naar 11,9 procent in 2025, de grootste stijging van alle EU-landen. Landelijk zijn bijna 9 miljoen Roemeense woningen verouderd. Ruim 4,4 miljoen daarvan zijn ouder dan vijftig jaar. Oudere woningen zijn vaak slecht geïsoleerd. Bewoners moeten dan meer stoken om hetzelfde comfort te halen. Dat drijft de rekening verder op voor wie al weinig te besteden heeft. Dat raakt ook Nederlanders en Vlamingen met een tweede huis of familie in Roemenië. Veel van die woningen staan, net als de rest van de voorraad, op het platteland of in oudere wijken waar isolatie vaak nog ontbreekt.

De hoge energiekosten raken ook de industrie. Mihai Bordeanu, algemeen directeur van autobouwer Dacia Roemenië, waarschuwt dat de fabriek in Mioveni concurrentienadeel ondervindt tegenover andere vestigingen van moederbedrijf Renault. Dacia, oorspronkelijk een Roemeens staatsbedrijf, is sinds de jaren negentig onderdeel van de Franse Renault-groep. Mioveni, in het district Argeș, is een van de grootste werkgevers van het land. In Marokko kost elektriciteit minder dan de helft van de Roemeense prijs. Ook toeleveranciers kunnen door de hoge energie- en gasprijzen geen concurrerende onderdelen meer leveren, zegt Bordeanu. Dat raakt de hele toeleveringsketen rond Mioveni, niet de fabriek alleen. Bordeanu vraagt de regering om voorspelbaarheid over de energiekosten tot het einde van het decennium, zodat de fabriek daarop investeringen kan afstemmen. De fabriek is ook relevant voor Nederlandse en Belgische consumenten. Een flink deel van de Dacia’s die hier worden verkocht, rolt in Mioveni van de band.

Tegenover deze signalen staat een gunstiger beeld van de Europese Commissie, het dagelijks bestuur van de EU. Die Commissie publiceert twee keer per jaar een economische prognose per lidstaat, op basis van begrotingscijfers, inflatie en consumentenbestedingen. Volgens de voorjaarsprognose van de Europese Commissie van 21 mei klimt de Roemeense economie vanaf 2027 uit het dal. Dit jaar valt de groei vrijwel stil op 0,1 procent, door bezuinigingsmaatregelen van de regering en hoge inflatie die de consumptie drukken. Voor 2027 gaat de Commissie uit van een versnelling naar 2,3 procent groei. Tegelijk daalt de inflatie dan van 7,0 procent dit jaar naar 3,7 procent. De Commissie schrijft die versnelling van de groei toe aan de lagere inflatie zelf en aan gunstigere financieringsvoorwaarden voor bedrijven en huishoudens.

Voor huishoudens die nu al moeite hebben de woning te verwarmen, en voor een fabriek die concurreert met vestigingen in Marokko, laat het economisch herstel dus nog op zich wachten. Bordeanu wacht nog op de voorspelbaarheid die hij van de regering vraagt. Intussen kan 11,9 procent van de Roemenen de eigen woning nu al niet voldoende verwarmen.